Ruimte voor Rouwen. Biedt natuur troost en hoe is dat in andere culturen?
![Illustration](/engine/download/blob/gebiedsplatform/100340/2023/24/3024x22683024x2268IMG_2036_1_1.jpeg?app=gebiedsplatform&class=9986&id=9686&field=100340)
Expositie van ondergetekende en kennis van professor in de rouw: Manu Keirse
"Natuurlijke Ruimte voor Rouwen"
Wat als, zoals filosoof Levinas het noemt: “de verborgen tranen van de wereld” wél gedeeld worden? Wat biedt troost in moeilijke tijden?
Het zijn belangrijke vragen in mijn werk als rouw-begeleider. Ik spreek vaak jongeren waarvan een of beide ouders overleden zijn. Ze hebben het gevoel dat ze rondlopen met een "geheim", en vragen zich af of ze het wél of niet met anderen gaan delen. Zit een ander op zo’n heftig verhaal te wachten? Word ik dan zielig gevonden? Barst ik in tranen uit? Krijg ik allerlei adviezen en opmerkingen die mij niet gaan helpen? Dat soort interne gedachtenspinsels maken het een extra ingewikkeld en voornamelijk eenzaam proces.
Jongeren zijn de spiegel van de maatschappij. Hoe komt het dat ze zoveel ongemak en eenzaamheid in rouw ervaren? Is dat ook het geval in andere culturen? Het liefst gaan we in onze geïndividualiseerde, rationele, ontzuilde samenleving pijnlijke onderwerpen zoals de dood uit de weg. We leven steeds meer in een illusie van maakbaarheid. Hoe ga je dan om met existentiële tegenslagen? De primaire reacties zijn: vluchten, vechten, bevriezen, verdoven of aanpassen. Hoe leeft de samenleving waar je wieg staat “rouw “voor?
Zoals bij een individu opgekropt verdriet gaat etteren, zal verwaarloosde en afgeschermde ellende in de maatschappij mensen ook ziek maken. De jongeren die zich bij deze lotgenotengroep aansluiten (Eve-Foundation) leren dat lief en leed te delen veel oplevert. Het ervaren van sociale steun is essentieel.
Wat als onze samenleving vaker bruikbare inzichten over rouw en veerkracht aan zouden reiken? In tijden van persoonlijke én globale crises - in een juist sterk geïndividualiseerde samenleving - is een overstijgend groepsgevoel, solidariteit en compassie broodnodig.
Graag ga ik met jullie in gesprek over dit onderwerp waarbij ik deze vragen inbreng (en graag vragen in dit kader aanvullen): Wat zijn verschillen/overeenkomsten in persoonlijk verlies en achteruitgang van een leefbare planeet? Kan de natuur naast een gevoel van rouw door het bewustworden van deze achteruitgang ook troost bieden in tijden van verlies en rouw? Welke onderbouwing is daarvoor te vinden? Kan kunst daarin een rol spelen om het op een andere manier te laten ervaren? Hoe ervaren andere culturen troost in verbinding met de natuur? Welke culturen ervaren natuur en mens als een geheel en wat doet dat met het rouwproces? Wie kent kunst/poëzie/muziek of dans met als thema rouw/klimaatrouw? Welke boeken/wetenschappelijke onderzoeken kunnen jullie in dit kader aanraden? Nog een concrete vraag: zouden jullie willen helpen een "troostplaats" te ontwerpen? Het kan een bankje zijn, of een "hemeltelefoon" of een andere mooie gedenkplek. Graag jullie ideeën daarover.
jannah wijffels - mindFoolness
Interessante vragen stel je! Wat gisteren in mij opkwam is dat één gegeven uit de natuur me eigenlijk troost biedt: dat is dat alles ontstaat en weer vergaat. Ik vind dit bij nader inzien troostend omdat daarmee de mogelijke ondergang van ''het mensdom'' eigenlijk ook een natuurlijke... lees meer
Inge Marit Wielinga
Arjen V
Goede vragen breng je naar voren in de project beschrijving. Zelf ben ik recent door zelfdoding mijn vrouw verloren en ben ik me aan het orienteren hoe ik kan bijdragen aan de preventie hiervan.
Om kort op je andere vragen terug te komen.
1) Kan kunst daarin een rol spelen om het op ee... lees meer
Inge Marit Wielinga
Dank voor je openhartige en uitgebreide verhaal. Dat heeft helaas een hele verdrietige aanleiding. Dank dat je het hier wil delen en je antwoorden zetten mij zeker aan het denken. Wat een fijne steun heb je om
je heen met deze yoga juf en psycholoog. Inspirerend!
Judith Lengkeek
Ben je bekend met The Work that Reconnects? Daarin komen deep ecology, rouw, en de diep menselijke wijsheid uit diverse culturen bij elkaar. Lees bijvoorbeeld hoe de Iep als boom bijdraagt aan herstel en hoe vice versa wij bijdragen aan het herstel van de iep: https://theworkthatreco... lees meer
Judith Lengkeek
Inge Marit Wielinga
Alexander Lethen